Ar-Ge'ye Dayanan Yüksek Nitelikli Bilgi Temelli Hizmetler
+90 312 442 89 39

Yorum ve Değerlendirme

TÜBİTAK TTO ve TEYDEB Destekleri Dağılımı Arasındaki Paralellik

TÜBİTAK’ın 1513 programı ile üniversitelere Teknoloji Transfer Ofisi (TTO)  kurma ve işletme karşılığı verdiği destek, 2012 ve 2013 yılındaki çağrılar ile ikinci yılına girdi. Böylece TÜBİTAK destekli TTO kuran veya var olan TTO’suna TÜBİTAK desteği alan ilk 20 üniversiteden bahsetmek olanaklı oldu.

Bu üniversiteler, 2012 çağrısında Boğaziçi, Ege, Gazi, Hacettepe, Koç, Ortadoğu Teknik, Özyeğin, Sabancı, Selçuk ve Yıldız Teknik Üniversitesi, 2013 çağrısında ise Anadolu, Bilkent, Dokuz Eylül, Erciyes, Gaziantep, İstanbul,  İstanbul Şehir, İstanbul Teknik,  İzmir Yüksek Teknoloji, ve Uludağ Üniversitesi olarak oluştu. TÜBİTAK’ın TTO desteği vermesi, elbette bu üniversitelerin geçmişten gelen birikimleri başta olmak üzere bir dizi faktöre bağlı.

TÜBİTAK TTO Destekleri 2012 İmza Töreni

TÜBİTAK TTO Destekleri 2012 İmza Töreni

TTO’nun kurulacağı bir üniversitede, TTO kavramına uygun biçimde “ticarileştirmeye uygun entellektüel sermaye” bulunması kadar üniversitenin yakın çevresinde işbirliğine gidebileceği yani var olan entellektüel sermayeyi ticarileştirmekte birlikte çalışabileceği bir dizi kuruluşun bulunması da gerekli olacaktır. Bu da yakın çevredeki paydaşların “üniversite ile birlikte çalışma” şartlarını yerine getirebilmesi anlamına gelmektedir.

Bu kültürün var olup olmadığını kısa yoldan değerlendirecek bir ölçek var mıdır veya bu ölçeği kolayca geliştirebilir miyiz? Bu oldukça zor bir sorudur. Ancak paralellik kurulabilecek başka kavramlar ve bu kavramlara ait bazı nesnel aracı göstergeler bulunabilir. Özel sektörün Ar-Ge projeleri gerçekleştiriyor olması, bu amaçla kullanılabilir bir gösterge midir?

İki tematik harita yardımı ile bu soruyu yanıtlamak mümkün olabilir. Aşağıdaki birinci tematik harita, TÜBİTAK’ın 2012 ve 2013 çağrılarında desteklediği üniversitelerin illere göre dağılımı. Toplam 20 üniversite olduğundan yüzdeler değil de adetlere göre renklendirme yapılıyor.

TÜBİTAK 1513 2012 ve 2013 Çağrıları Sonuçlarının İllere Dağılımı

TÜBİTAK 1513 2012 ve 2013 Çağrıları Sonuçlarının İllere Dağılımı

Aşağıdaki harita ise, TÜBİTAK’ın 1995-2012 yıllarında TEYDEB destekleri yoluyla özel sektöre verdiği Ar-Ge desteklerinin illere göre yüzde dağılımını gösteriyor. %1’in üzerinde pay alan iller renklendirilmiş durumda.

1995-2012 Yıllarında TÜBİTAK TEYDEB Desteklerinin İllere Göre Dağılımı

1995-2012 Yıllarında TÜBİTAK TEYDEB Desteklerinin İllere Göre Dağılımı

İki harita birlikte incelendiği zaman çok büyük bir paralellik dikkat çekiyor. Bu durumda, büyük bir olasılıkla “Bir TTO’nun kurulması veya başarılı olması için üniversite ve Ar-Ge yapan özel sektör arasındaki etkileşim potansiyeli bir göstergedir.” denebilir.

Aynı yaklaşım ile 2014 çağrısında Ar-Ge düzeyi yüksek illerdeki (Kocaeli, Manisa, Sakarya, Adana, vb) diğer üniversitelerin ve ayrıca mevcutta bir çok TTO’nun desteklendiği Ankara, İstanbul ve İzmir başta olmak üzere özel sektör Ar-Ge çalışmaları konusunda önde gelen illerdeki üniversitelerin öne çıkacağı öngörülebilir.

Karşılıklı etkileşim halindeki değişkenler arasında sebep sonuç ilişkisi kurmanın genelde zor olduğundan hareketle, bir TTO’nun varlığının Ar-Ge düzeyi ve dolayısı ile Ar-Ge destekleri düzeyini nasıl etkileyeceği de değerlendirilmelidir. Acaba TTO’ların varlığı, ileride Ar-Ge desteklerinin illere dağılımını TTO bulunan iller (örneğin Kayseri ve Konya) lehine  değiştirecek midir? Bu konularda yorum yapmak için çok erken. Ancak düşünce alıştırmaları yapmak ve olumlu spekülasyon yapmak için bir engel de yok.

 

Comments are closed.